Więzy wymiarowe


Przypomnijmy krok algorytmu modelowania części, który właśnie realizujemy.

Jednym z elementów składających się na parametryczność programów CAD jest system więzów geometrycznych i wymiarowych. O ile podczas nauki nakładania więzów geometrycznych (5) nie było to bezwzględnie konieczne, o tyle obecnie spre­cyzowanie pojęcia „więzy” stało się nieodzowne. Używane w kolejnych polskich wer­sjach programu pojęcia związane z więzami są, zdaniem autora, nie do przyjęcia. Wychodząc od dowolnej wersji definicji więzów sformułowanej w języku mechaniki ogólnej (np. „Więzy są to zależności ograniczające swobodę ruchu zapisane w formie niezależnych równań”), trudno doprawdy zrozumieć tok rozumowania tłumaczy pro­wadzący ich do określenia „wiązania”. Przyjmijmy następującą definicję więzów.

  • Więzy są to zależności odbierające obiektom stopnie swobody.
  • Możliwe jest odbieranie stopni swobody ruchu bezwzględnego oraz ruchu względnego obiektów.
  • Więzy wymiarowe (4) są parametrem opisującym w sposób dynamiczny stan obiektu (długość lub kąt) i pozwalającym na zmianę tego stanu.
  • Zmiana wartości więzów wymiarowych (4) powoduje zmianę zwymiarowanej odległości lub kąta, a więc i zmianę geometrii obiektów.
  • Tych długości i kątów w geometrii obiektu, na które nałożono więzy wymiaro­we, nie można zmienić (7) inaczej niż przez zmianę wartości więzów.

Obiekty szkicu można także wymiarować za pomocą klasycznych, nieparametry­cznych wymiarów.

  • Wymiar nieparametryczny (6) tylko mierzy i wyświetla zmierzoną wartość długości lub kąta.
  • Wartości wymiaru nieparametrycznego (6) nie można zmienić przez edycję jego wartości.
  • Zmiana wartości wymiaru nieparametrycznego następuje samoczynnie (8) po zmianie wartości mierzonej długości lub kąta.

W tym podręczniku będziemy starannie rozróżniać pojęcia:

− więzy wymiarowe lub po prostu więzy (parametryczne),

− wymiary (nieparametryczne),

pamiętając jednocześnie, że w polskiej wersji programu Autodesk Inventor:

− więzy to „wiązania”, „wymiary” lub „wymiary modelu”,

− wymiary to „wymiary sterowane” lub „wymiary rysunku”.

 

Technika nakładania więzów wymiarowych

Wszystkie więzy tworzone są za pomocą jednego narzędzia Wymiar (Dimension).

Identyczne są zatem także algorytmy nakładania więzów i tworzenia wymiarów nieparametrycznych (wymiarowania). Możliwe jest tworzenie:

− więzów lub wymiarów zdefiniowanych przez jeden obiekt,

− więzów lub wymiarów zdefiniowanych przez dwa obiekty,

− więzów lub wymiarów zdefiniowanych przez trzy obiekty.

O tym, jakie obiekty będziemy tworzyć, decydujemy przed lub po wybraniu narzędzia Wymiar (Dimension).

Decyzję podejmujemy, ustawiając styl tworzonego obiektu za pomocą przycisku z panelu Format.

Więzy, czyli obiekty normalne, tworzymy przy wyłączonym przycisku (1): Wymiary, czyli obiekty specjalne, tworzymy przy włączonym przycisku (2):

Uniwersalny algorytm tworzenia więzówi wymiarów nieparametrycznych jest następujący: 

 

  • Określić kliknięciem położenie tekstu wymiarowego:  (5) 
  • Jeśli nie pojawiło się okno edycji wartości, to kliknąć utworzony wymiar:  (6) 
  • Wpisać wartość więzówi zatwierdzić ją klawiszem Enterlub kliknąć znak  : (7) 
  • Po utworzeniu wszystkich niezbędnych więzówzakończyć operację, naciskając 
  • klawisz Esc
 
Podczas wymiarowania należy wziąć pod uwagę następujące zasady i właściwości systemu Autodesk Inventor. 
 
  • Zmiana typu więzów (4) jest dostępna w Menu kursora tylko wtedy, gdy utwo­rzenie różnych typów więzów na wiązanych obiektach jest możliwe. Obowiązuje zasada: „Zanim wykonamy kolejny krok, szukajmy opcji w Menu kursora”.
  • Aligned – oznacza więzy wzdłuż obiektu („Wyrównany” w wersji polskiej) Vertical – pionowe, Horizontal – poziome.
  • Niektóre zmiany więzów możliwe są dopiero po utworzeniu, w trybie edycji.
Na rysunku pokazano różne zawartości Menu kursora dla kilku zestawów wiąza­nych obiektów.

  • Obiekty pozbawione wszystkich stopni swobody (całkowicie związane) zmie­niają kolor.
  • Odcinek lub łuk, które mogą zmieniać jedynie swoją długość, są także wyświe­tlane innym kolorem.
  • Kolory obiektów określone są w zapisanym w rejestrze systemowym tzw. schemacie kolorów. W przypadku wybrania schematu „Prezentacja” zmiana koloru obiektu związanego jest praktycznie niewidoczna. Na czas wykonywania ćwiczeń dotyczących więzów szkicu najprościej jest zmienić schemat kolorów np. na schemat Milenium.
  • W przypadku konieczności zmiany wpisanej i już zatwierdzonej wartości wię­zów należy kliknąć te więzy i poprawić ich wartość bez przerywania procesu wymiarowania.
  • W przypadku konieczności zmiany położenia elementów więzów w stosunku do wiązanych obiektów należy zakończyć operację klawiszem Esc i dokonać ich edycji metodą przeciągania.
  • Profil nie musi mieć żadnych więzów wymiarowych, aby możliwe było wyko­nanie za jego pomocą operacji modelowania.
  • Podczas tworzenia więzów program nadaje im automatycznie nazwy składające się z litery d i kolejnej liczby naturalnej, na przykład: d0, d1 itp.
  • Po usunięciu więzów ich nazwa nie jest ponownie wykorzystywana.
  • Nazwy więzów (parametry) traktowane są identycznie jak parametry definiowa­ne przez użytkownika.
  • Tworzone automatycznie nazwy więzów (parametry) można zmienić już po utworzeniu. Do tego celu służy narzędzie Parametry (Parameters). Jego działanie zostanie omówione w dalszej części podręcznika.
  • Styl więzów można zmienić po utworzeniu, wybierając go do kolekcji i określa­jąc za pomocą listy rozwijanej Styl (Style) odpowiedni styl.

 

Ćwiczenia

  • Zamknąć okna wszystkich plików bez zapisywania zmian
  • Otworzyć plik projektu: 1-Więzy.ipt
  • Zapisać plik na dysku jako: R.ipt
  • Zastąpić istniejący plik o tej samej nazwie
  • Za pomocą narzędzi: Patrz na (Look At) oraz Powiększ wszystko (Zoom All) wywołać widok z góry na płaszczyznę ceownika
  • Zmniejszyć nieco powiększenie za pomocą narzędzia Powiększ (Zoom)

  • Zainicjować edycję szkicu: Ceownik

Zarys ceownika poddany jest działaniu więzów geometrycznych widocznych na rysunku 1. Teraz wprowadzimy więzy wymiarowe pokazane na rysunku 2. Odbierze­my w ten sposób zarysowi ceownika pozostałe stopnie swobody nieodebrane przez więzy geometryczne.

Więzy zdefiniowane przez jeden obiekt

Z położonego na karcie Szkic (Sketch) panelu „Wiązanie” (Constrain) wybrać przycisk narzędzia Wymiar (Dimension) (D)

  • Kliknąć odcinek 3
  • Kliknąć punkt 4
  • Wpisać wartość więzów: 100 i zatwierdzić klawiszem Enter
 

  • Nie przejmować się innym niż na rysunku, zapewne chaotycznym, rozmieszczeniem więzów.
  • W analogiczny sposób utworzyć więzy od 5 do 8. Nie przerywać operacji nakładania więzów.
  • Nie zamykać pliku! Przejść do dalszych ćwiczeń. 

 

Więzy zdefiniowane przez dwa obiekty

Kontynuujmy proces nakładania więzów!

  • Kliknąć punkt 9
  • Kliknąć odcinek 10
  • Kliknąć punkt 11
  • Wpisać wartość więzów: 45 i zatwierdzić klawiszem Enter
  • Kliknąć punkt 12
  • Kliknąć odcinek 10
  • Kliknąć punkt 13
  • Wpisać wartość więzów: 30 i zatwierdzić klawiszem Enter. Efekt jest widoczny na rysunku 14
  • Zakończyć operację, naciskając klawisz Esc
  • Przeciągając teksty wymiarowe za pomocą kursora (15), doprowadzić więzy do położenia jak na rysunku 14.

 

Wymiary nieparametryczne (sterowane)

Zarys ceownika jest teraz całkowicie związany. Symbol w szkicu w przeglądarce obiektów ma obraz pinezki w lewym górnym rogu. Wszystkie linie zarysu ceownika wyświetlane są innym kolorem niż na początku ćwiczenia. Każde następne więzy wymiarowe byłyby wymiarem zamykającym łańcuch wymiarowy. Program proponuje w takim przypadku utworzenie wymiaru nieparametrycznego.

Spróbujmy związać kąt zdefiniowany przez punkty 1, 2 i 3.

  • Z położonego na karcie Szkic (Sketch) panelu „Wiązanie” (Constrain) wybrać przycisk narzędzia Wymiar (Dimension) (OD D)
  • Kliknąć kolejno punkty 1, 2, 3 i 4

 

  • Po kliknięciu punktu 4 pojawia się okno dialogowe z propozycją utworzenia wymiaru nieparametrycznego (sterowanego)
  • Kliknąć przycisk akceptacji 6
  • Jeśli trzeba, to zatwierdzić klawiszem Enter zmierzoną wartość wymiaru (7) Efekt jest widoczny na rysunku 8
  • Zakończyć operację nakładania więzów, naciskając klawisz Esc

 

  • Tekst wymiarowy wymiarów nieparametrycznych (sterowanych) ujęty jest w nawiasy.
  • Wymiary (sterowane) nie są źródłem więzów. Wyświetlają jedynie zmierzone wartości długości, odległości i kątów.
  • Każde więzy wymiarowe można zawsze zmienić na wymiar.
  • Wymiar można przekształcić na więzy wymiarowe tylko wtedy, gdy istnieją stopnie swobody, które można odebrać wymiarowanemu obiektowi. Należy pamiętać, że więzy geometryczne także odbierają obiektom stopnie swobody.

Zarejestruj się albo zaloguj aby dodać komentarz


Brak komentarzy.
« Zmiana typu obiektu więzy - wymiarPojęcia związane z techniką modeli pochodnych »

 

Podziel się ze znajomymi tym artykułem - udostępnij na FB lub wyślij e-maila korzystając z poniższych opcji:

 

KONSTRUKTOR

Schrag Polska Sp.z o.o.
Konstantynów Łódzki, łódzkie

wszystkie oferty

 

 

 

 
 
 

Kalendarz wydarzeń

WSZYSTKIE WYDARZENIA